एमपीएससी नागरी सेवा राजपत्रित संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026

1 'स्वैच्छिक क्षेत्रावरील राष्ट्रीय धोरण - 2007', नुसार स्वैच्छिक संस्थान (VOs) वैशिष्ट्यांबाबत खालीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहे/त?

i. या संस्था खाजगी स्वरूपाच्या असून सरकारपासून स्वतंत्र असतात.
ii. या संस्थांनी निर्माण केलेला नफा त्यांच्या मालकांना किंवा संचालकांना परत केला जात नाही.
iii. या संस्था स्वशासित असतात आणि त्यांचे नियंत्रण सरकारद्वारे केले जाते.
iv. या संस्था विशिष्ट ध्येय आणि उद्दिष्टे असलेल्या नोंदणीकृत संस्था किंवा अनौपचारिक गट असू शकतात.

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 फक्त i, ii आणि iii 2 फक्त ii, iii आणि iv 3 फक्त i, ii आणि iv 4 वरील सर्व

2 जोड्या जुळवा.

भारतातील दारिद्र्य निर्मूलन कार्यक्रम	प्रारंभाचे वर्ष
A. एकात्मिक ग्रामीण विकास कार्यक्रम	i. 2001
B. ग्रामीण भूमिहीन रोजगार हमी कार्यक्रम	ii. 1989
C. जवाहर रोजगार योजना	iii. 1983
D. संपूर्ण ग्रामीण रोजगार योजना	iv. 1978

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 A-i, B-ii, C-iii, D-iv 2 A-iv, B-i, C-ii, D-iii 3 A-iv, B-iii, C-i, D-ii 4 A-iv, B-iii, C-ii, D-i

3 मातृत्व लाभ अधिनियम 1961 अंतर्गत, बाळांतपणापूर्वी आणि नंतर महिलांसाठी असलेल्या रोजगार नियमांबाबत खालीलपैकी कोणते/ती विधान/ने अयोग्य आहे/त?

i. अधिनियमानुसार बाळ जन्मानंतर सहा आठवड्याची रजा अनिवार्य आहे.
ii. अधिनियमानुसार बाळांतपणापूर्वी सहा आठवडे व नंतर दहा आठवड्याची रजा अनिवार्य आहे.
iii. हा अधिनियम कर्मचाऱ्यांची किमान संख्या विचारात न घेता सर्व आस्थापनांना लागू आहे.
iv. हा अधिनियम मातृत्व लाभ व इतर लाभ प्रदान करतो.

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 फक्त i 2 फक्त ii 3 i, ii आणि iv 4 ii आणि iii

4 पहिली आणि चौथी पंचवार्षिक योजना यांचा कालावधी अनुक्रमे व आहे.

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 1951-56, 1961-66 2 1951-56, 1969-74 3 1951-56, 1967-72 4 1951-56, 1974-79

5 पुढील विधानांचा विचार करा:

i. 1 मार्च 2026 रोजीच्या अंदाजानुसार महाराष्ट्राची एकूण प्रक्षेपित लोकसंख्या सुमारे 12.93 कोटी आहे.
ii. त्याच कालावधीत महाराष्ट्रातील नागरी लोकसंख्या ग्रामीण लोकसंख्येपेक्षा अधिक आहे.

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 विधान-i बरोबर आहे, पण विधान-ii चुकीचे आहे. 2 विधान-i चुकीचे आहे, पण विधान-ii बरोबर आहे. 3 विधान-i आणि विधान-ii दोन्ही बरोबर आहेत. 4 विधान-i आणि विधान-ii दोन्ही चुकीचे आहेत.

6 खालील विधाने विचारात घ्या:

i. 2017 मध्ये भारताची लोकसंख्येची घनता दक्षिण कोरियापेक्षा जास्त होती.
ii. 2017 मध्ये भारताची लोकसंख्येची घनता बांगलादेशापेक्षा कमी होती.

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 केवळ i योग्य आहे. 2 केवळ ii योग्य आहे. 3 दोन्ही i आणि ii योग्य आहेत. 4 वरीलपैकी कोणतेही नाही.

7 सामाजिक सुरक्षा उपाययोजना प्रामुख्याने दोन प्रमुख प्रकारामध्ये विभागल्या जातात. खालीलपैकी कोणते पर्याय ते वर्ग सर्वाधिक अचुकपणे दर्शवतात?

i. सामाजिक विमा
ii. सामाजिक कल्याण
iii. सामाजिक सहाय
iv. सामाजिक समावेशकता

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 i आणि ii 2 ii आणि iii 3 i and iii 4 iii and iv

8 महाराष्ट्रातील सार्वजनिक वितरण व्यवस्था (PDS) संदर्भात पुढील विधानांचा विचार करा. वरीलपैकी कोणते विधान बरोबर आहे/त?

i. डिसेंबर 2025 पर्यंत राज्यात एकूण 270.48 लाख शिधापत्रिकाधारक होते.
ii. 31 ऑक्टोबर 2025 रोजी राज्यात 51,636 रास्त भाव दुकाने कार्यरत होती.
iii. ऑक्टोबर 2025 पर्यंत सुमारे 1.55 कोटी कुटुंबांना आधार आधारित बायोमेट्रिक प्रमाणीकरणाद्वारे शिधावस्तूंचा लाभ देण्यात आला.

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 फक्त i आणि ii 2 फक्त ii आणि iii 3 फक्त i आणि iii 4 i, ii आणि iii

9 तेंडूलकर समितीच्या अंदाजानुसार 2004-05 मध्ये % ग्रामीण लोकसंख्या व % शहरी लोकसंख्या दारिद्र्यरेषेखाली होती.

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 41.8 आणि 25.7 2 29.8 आणि 30.5 3 35.2 आणि 45.2 4 47.2 आणि 35.2

10 खालीलपैकी कोणते जमिनीच्या उपविभागणी आणि तुकडे होण्याचे तोटे आहेत?

i. जमिनीची नासाडी
ii. प्रच्छन्न बेरोजगारी
iii. जमीन व्यवस्थापन सोपे करणे
iv. कमी उत्पादकता

( संदर्भ : राजपत्रित नागरी सेवा संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 )

पर्यायी उत्तरे 1 केवळ i, ii आणि iii 2 केवळ i, ii and iv 3 केवळ i आणि iv 4 वरीलपैकी सर्व

एमपीएससी नागरी सेवा राजपत्रित संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 📊 अर्थशास्त्र प्रश्न

सराव प्रश्न क्रमांक : 1 ते 10

2 जोड्या जुळवा.

4 पहिली आणि चौथी पंचवार्षिक योजना यांचा कालावधी अनुक्रमे व आहे.

5 पुढील विधानांचा विचार करा:

6 खालील विधाने विचारात घ्या:

9 तेंडूलकर समितीच्या अंदाजानुसार 2004-05 मध्ये % ग्रामीण लोकसंख्या व % शहरी लोकसंख्या दारिद्र्यरेषेखाली होती.

10 खालीलपैकी कोणते जमिनीच्या उपविभागणी आणि तुकडे होण्याचे तोटे आहेत?

एमपीएससी नागरी सेवा राजपत्रित संयुक्त पूर्व परीक्षा 2026 📊 अर्थशास्त्र प्रश्न

सराव प्रश्न क्रमांक : 1 ते 10

2 जोड्या जुळवा.

4 पहिली आणि चौथी पंचवार्षिक योजना यांचा कालावधी अनुक्रमे ____ व ____ आहे.

5 पुढील विधानांचा विचार करा:

6 खालील विधाने विचारात घ्या:

9 तेंडूलकर समितीच्या अंदाजानुसार 2004-05 मध्ये __% ग्रामीण लोकसंख्या व __% शहरी लोकसंख्या दारिद्र्यरेषेखाली होती.

10 खालीलपैकी कोणते जमिनीच्या उपविभागणी आणि तुकडे होण्याचे तोटे आहेत?

4 पहिली आणि चौथी पंचवार्षिक योजना यांचा कालावधी अनुक्रमे व आहे.

9 तेंडूलकर समितीच्या अंदाजानुसार 2004-05 मध्ये % ग्रामीण लोकसंख्या व % शहरी लोकसंख्या दारिद्र्यरेषेखाली होती.